Não bộ trẻ không phải tờ giấy hoàn toàn trắng – mà là “một bản thiết kế đặc biệt ” có thể điều chỉnh theo mọi môi trường tương tác trẻ có với cha mẹ- gọi là tương tác “sống”.
Chính trải nghiệm, tương tác và môi trường sống với cha mẹ sẽ quyết định bản thiết kế đó được viết tiếp như thế nào. Đây là lý do vì sao nói chuyện, chơi cùng trẻ mỗi ngày quan trọng hơn mọi món đồ chơi đắt tiền.
3 năm đầu đời là “thời kỳ quan trọng”
5 năm đầu đời là “thời kỳ vàng não bộ”
8 năm đầu đời là “thời kỳ định hình”
3 năm đầu đời (từ bào thai đến 2 tuổi) – Dạy kết nối
Đây là giai đoạn trẻ học cảm giác an toàn, gắn bó, và hình thành những kết nối thần kinh đầu tiên cho trí não.
Đây là lúc não trẻ “lập trình” cảm nhận về thế giới: Thế giới này có an toàn không? Mình có được yêu thương không?
Cha mẹ nên làm gì?
- Dinh dưỡng đầy đủ, đa dạng và cân bằng là rất quan trọng
- Vuốt ve, ôm ấp, phản hồi tích cực khi con khóc/ương bướng.
- Trò chuyện, chơi cùng con mỗi ngày, dù con chưa biết nói.
- Duy trì thói quen quen thuộc: Ăn – ngủ – chơi đúng nhịp giúp trẻ yên tâm, não bộ phát triển ổn định.
5 năm đầu đời (3 năm đầu + 2 năm kế tiếp) – Dạy nền tảng
Trẻ phát triển ngôn ngữ, giao tiếp xã hội, khả năng tự lập và điều chỉnh cảm xúc cơ bản.
Trẻ học cách “dịch” cảm xúc thành lời nói, học cách chơi với người khác, và bắt đầu biết tự xử lý các tình huống đơn giản.
Cha mẹ nên làm gì?
- Giới thiệu thức ăn lành mạnh và đa dạng
- Đọc sách cho con mỗi ngày để kích hoạt vùng não ngôn ngữ.
- Giúp con gọi tên cảm xúc: “Con đang buồn à?”, “Con vui vì được chơi với bạn đúng không?”
Khuyến khích con tự làm việc nhỏ: Tự xúc ăn, cất đồ chơi, lựa chọn áo quần.
8 năm đầu đời (5 năm đầu + 3 năm kế tiếp) – Dạy định hình tư duy
Trẻ bắt đầu tư duy logic, giải quyết vấn đề, kiểm soát cảm xúc và hình thành thói quen ứng xử lâu dài.
Não bộ trẻ đang học: Tư duy logic, điều chỉnh cảm xúc, hình thành thói quen và cách ứng xử với xã hội.
Những phản xạ về cách nghĩ, cách giải quyết vấn đề hay cách phản ứng với áp lực bắt đầu được “ghi sâu” vào não.
Cha mẹ nên làm gì?
- Chơi trò giải quyết tình huống cùng con: “Nếu bị bạn giành đồ chơi, con sẽ làm gì?”
- Hướng dẫn con suy nghĩ trước khi phản ứng: “Mình hít thở rồi nói chuyện nhé!”
- Duy trì thói quen tốt mỗi ngày: Ngủ đúng giờ, ăn đúng bữa, tắt TV khi đến giờ đọc sách.









